Wat is een proeftijd?
Een proeftijd is een periode aan het begin van een arbeidsovereenkomst waarin werkgever én werknemer het contract per direct kunnen beëindigen, zonder opzegtermijn en zonder ontslagroute via UWV of kantonrechter. Volgens artikel 7:652 BW moet een proeftijd schriftelijk zijn afgesproken — een mondelinge afspraak is nietig.
Hoe lang mag een proeftijd zijn?
De wet kent strikte maxima:
- Geen proeftijd bij contracten van 6 maanden of korter (sinds de WAB in 2020)
- Max. 1 maand bij contracten van langer dan 6 maanden maar korter dan 2 jaar
- Max. 2 maanden bij contracten van 2 jaar of langer, of bij onbepaalde tijd
- Een in de CAO afgesproken kortere of langere termijn gaat vóór de wettelijke maxima (binnen CAO-grenzen)
Overschrijding van de maximumduur maakt de hele proeftijdclausule nietig — dus óók het eerste deel dat wel geldig zou zijn.
Is een proeftijd verplicht?
Nee. Een proeftijd is optioneel. Veel werkgevers nemen hem standaard op, maar bij tijdelijke contracten van 6 maanden of korter kán en mág hij niet. Ook bij een opvolgende tijdelijke arbeidsovereenkomst tussen dezelfde partijen voor dezelfde functie is een proeftijd meestal nietig — tenzij er aantoonbaar andere vaardigheden of verantwoordelijkheden gevraagd worden.
Opzeggen tijdens proeftijd
Tijdens de proeftijd kunnen beide partijen per direct opzeggen, zonder opzegtermijn en zonder reden. Wel geldt:
- De opzegging moet schriftelijk worden bevestigd
- Opzegging op discriminatoire grond (bijv. zwangerschap, geloof) is nietig — ook tijdens proeftijd
- De werkgever is geen transitievergoeding verschuldigd bij opzegging tijdens proeftijd
3 veelgemaakte valkuilen
- Proeftijd in contract korter dan 6 maanden — altijd nietig sinds de WAB. De clausule heeft géén werking, ook niet als beide partijen het er over eens waren.
- Ongelijke proeftijd voor werkgever en werknemer — volgens art. 7:652 BW moet de proeftijd voor beide partijen identiek zijn. Bij afwijking is de hele clausule nietig.
- Mondelinge afspraak — niet geldig. Leg de proeftijd altijd schriftelijk vast (bij voorkeur in de arbeidsovereenkomst zelf, niet in een aparte aanhangsel).